
Pozostałości preparatów do fumigacji i opakowania po nich są niebezpieczne także po zakończeniu zabiegu. Środki z fosforkiem glinu lub magnezu mogą nadal uwalniać fosforowodór, jeśli zetkną się z wilgocią, a butle po fluorku sulfurylu podlegają osobnym zasadom zwrotu. Wyjaśniamy, co zrobić z resztkami i opakowaniami, gdzie je oddać i czego nie robić, zwłaszcza jeśli preparat trafił do domu bez wymaganych uprawnień.
W skrócie
- Preparatów do fumigacji nie wolno wyrzucać do odpadów zmieszanych ani otwierać ich opakowań.
- Preparaty kupione bez uprawnień oddaje się podmiotom uprawnionym do odbioru odpadów niebezpiecznych lub ustala sposób zwrotu z dystrybutorem.
- Pomocy w znalezieniu uprawnionego odbiorcy udzielają wojewódzkie inspektoraty ochrony roślin i nasiennictwa.
- Butle po ProFume zwraca się posiadaczowi zezwolenia.
Dlaczego pozostałości są niebezpieczne
Fosforki glinu i magnezu uwalniają fosforowodór w kontakcie z wilgocią. Etykieta środka z fosforkiem glinu ostrzega, że w kontakcie z wodą uwalniają się łatwopalne i toksyczne gazy1. Główny Inspektorat Ochrony Roślin i Nasiennictwa podkreśla, że rozszczelnione opakowania mogą uwalniać fosforowodór i stanowić realne zagrożenie dla zdrowia i życia2.
Pozostałości po zabiegu u profesjonalisty
Sposób postępowania z resztkami określa etykieta konkretnego środka. Etykieta przywołanego środka z fosforkiem glinu przewiduje neutralizację pozostałości w otwartym terenie, w wodzie z dodatkiem detergentu, przez osoby w maskach przeciwgazowych, aż do ustania wydzielania pęcherzyków gazu. Opakowań po środku nie wolno używać do innych celów1. To czynności dla przeszkolonego wykonawcy, nie dla właściciela obiektu.
Przy ProFume zasady są inne: butle napełnia wyłącznie posiadacz zezwolenia i to jemu zwraca się puste opakowania3. Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi przypomina też, że etykiety określają sposób postępowania z opakowaniami, w tym ich zwrot do sprzedawcy w przypadku środków sklasyfikowanych jako niebezpieczne4.
Preparat kupiony bez uprawnień
Po śmiertelnych zatruciach środkami z fosforkiem glinu, użytymi niezgodnie z etykietą jako środki na gryzonie, GIORiN zaapelował do osób, które kupiły takie preparaty bez wymaganych uprawnień, o ich bezpieczne oddanie. Zalecenia są następujące2:
- nie stosować preparatu i nie przechowywać go w miejscach do tego nieprzystosowanych,
- nie otwierać opakowań i nie wyrzucać preparatu do odpadów zmieszanych ani w innych nieuprawnionych miejscach,
- skontaktować się z dystrybutorem, u którego kupiono preparat, w celu ustalenia bezpiecznego postępowania,
- oddać preparat do utylizacji podmiotowi uprawnionemu do odbioru odpadów niebezpiecznych; preparaty w otwartych lub nieszczelnych opakowaniach przekazuje się jako odpad niebezpieczny.
W znalezieniu uprawnionego odbiorcy pomagają wojewódzkie inspektoraty ochrony roślin i nasiennictwa oraz wojewódzkie inspektoraty ochrony środowiska, a transport mogą wykonywać wyłącznie wykwalifikowane firmy zgodnie z przepisami ADR2. Według Ministerstwa Rolnictwa zużyte środki można też oddać do wybranych punktów selektywnej zbiórki odpadów komunalnych (PSZOK) lub firmom upoważnionym przez marszałka województwa4. Przed wizytą w PSZOK warto sprawdzić, czy dany punkt przyjmuje takie odpady.
Uwaga
Środki z fosforkami może kupować i stosować wyłącznie użytkownik profesjonalny po szkoleniu z fumigacji, a od 6 marca 2026 r. sprzedawca sprawdza jego zaświadczenie przy każdym zakupie5. Jeśli masz problem z gryzoniami lub owadami, zleć zabieg firmie. Więcej o przepisach piszemy we wpisie o zasadach sprzedaży fumigantów, a o objawach zatrucia we wpisie o zatruciu fosforowodorem.
Najczęściej zadawane pytania
Czy tabletki z fosforkiem glinu można wyrzucić do śmieci?
Nie. Preparatów do fumigacji nie wolno wyrzucać do odpadów zmieszanych, bo grozi to zatruciem przypadkowych osób. Oddaje się je podmiotom uprawnionym do odbioru odpadów niebezpiecznych.
Gdzie oddać niewykorzystany fumigant?
Do podmiotu uprawnionego do odbioru odpadów niebezpiecznych, do wybranych PSZOK lub firm upoważnionych przez marszałka województwa. Warto też skontaktować się z dystrybutorem, u którego kupiono środek. Pomocy udzielają wojewódzkie inspektoraty ochrony roślin i nasiennictwa.
Co zrobić z pustą butlą po ProFume?
Zwrócić ją posiadaczowi zezwolenia, który jako jedyny napełnia butle z tym środkiem.
Źródła
- Etykieta środka ochrony roślin Phostoxin Tablet, załącznik do decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi nr R-511/2020d z 31 lipca 2020 r., gov.pl
- Główny Inspektorat Ochrony Roślin i Nasiennictwa, Apel o bezpieczny zwrot lub oddanie do utylizacji preparatów do fumigacji nabytych przez osoby nieuprawnione, publikacja Głównego Inspektoratu Sanitarnego, gov.pl
- Etykieta środka ochrony roślin ProFume, załącznik do zezwolenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi nr R-22/2020wu z 5 czerwca 2020 r., zmienionego decyzją nr R-304/2026d z 20 maja 2026 r., gov.pl
- Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, odpowiedź na interpelację nr 7879, 26 lutego 2025 r., sejm.gov.pl
- Główny Inspektorat Ochrony Roślin i Nasiennictwa, Zasady sprzedaży środków ochrony roślin dla profesjonalnych użytkowników, gov.pl
